20 Gor 2020

Mae’r HEDDLU wedi canmol dewrder rhyfeddol myfyriwr o Lanelli a rhuthrodd i'r môr i achub dyn.

Cyfarfu Uwcharolygydd heddlu Dyfed-Powys, Ifan Charles, â'r ffrindiau Tom Williams, Ciaran Phillips a Morgan Discombe-Hughes i ddiolch iddynt am weithredu wedi i ddyn fynd i drafferthion ar lan y dŵr.

Roedd y cyfeillion pedair ar bymtheg oed yn mwynhau noson ar draeth Llanelli pan sylwon nhw ar ddyn yn cerdded ar hyd y creigiau mewn man anghysbell.

Uwcharolygydd Ifan Charles, Thomas Williams, Ciaran Phillips a Morgan Discombe-Hughes

Uwcharolygydd Ifan Charles, Thomas Williams, Ciaran Phillips a Morgan Discombe-Hughes

Pan syrthiodd y dyn, gan daro ei ben, rhuthrodd Tom draw i’w helpu – gan ei dynnu allan o'r môr tra’r oedd ei ffrindiau'n galw am help.

Dywedodd y myfyriwr Bioleg Môr ac Eigioneg ym Mhrifysgol Bangor: "Roedden ni jest yn eistedd ar y traeth pan welson ni'r dyn ‘ma’n cerdded dros y creigiau. Roedden ni’n meddwl ei fod yn lle rhyfedd i fod yn cerdded, yna’n sydyn fe syrthiodd.

"Rhedais i draw i weld a oedd e'n iawn, ac roedd e'n anymwybodol gyda'i ben yn y dŵr. Llwyddais i'w godi allan a'i droi ar ei gefn er mwyn i mi allu gwneud yn siŵr nad oedd yn gwaedu."

Er gwaethaf help Tom, a pherygl y llanw’n codi, o fewn munudau roedd y dyn wedi mynd yn ôl i'r dŵr. Gan aros yn ddigyffro, dechreuodd Tom siarad ag ef mewn ymgais i'w ddenu i ddiogelwch, tra'r oedd ei ffrindiau’n galw 999 am gymorth.

"Llwyddais i'w gael i ddod allan o'r dŵr," meddai Tom, o Felinfoel. "Daeth ac eistedd wrth fy ymyl, ac roeddwn yn siarad ag ef am bethau arferol – unrhyw beth oedd yn dod i'n meddwl i. Dydw i ddim yn siŵr beth oeddwn i'n ei feddwl, ond roeddwn i'n gwybod bod angen i mi wneud rhywbeth.

"Roedd yn eithaf gwyllt i ddechrau, ac roedd yn amlwg ei fod dan straen, ond wedyn newidiodd ei feddylfryd yn gyfan gwbl. Roedd fel petai wedi newid yn llwyr – edrychodd allan i’r môr gan ddweud pa mor braf oedd yr olygfa. Dyna pryd roeddwn i'n gwybod ei fod yn iawn."

Cafodd Heddlu Dyfed Powys, gwasanaeth ambiwlans Cymru, gwylwyr y Glannau a'r RNLI eu hanfon i'r fan, lle roedd torf enfawr wedi ymgasglu i wylio.

Ar ôl cyrraedd, helpodd yr heddlu a phersonél gwylwyr y Glannau i gael y dyn dros 20 troedfedd o dir creigiog yn ôl i lwybr yr arfordir.

"Fe es i gyflwr o sioc yn syth wedyn,” meddai Tom. "Rwy'n credu bod yr adrenalin wedi mynd, ac roeddwn i ar bigau drain am ddiwrnod neu ddau ar ôl hynny. Roeddwn i'n cynhyrfu dim ond yn meddwl am y peth.

"Rwy'n iawn gyda'r hyn a ddigwyddodd erbyn hyn. Rwy'n gwybod fy mod wedi gwneud y peth iawn, ac yn meddwl pa mor lwcus oedd hi ein bod ni yno a’n bod wedi’i weld yn disgyn."

Cyfarfu Uwcharolygydd Heddlu Dyfed-Powys ar gyfer Sir Gâr, Ifan Charles, â Tom a'i ffrindiau ar ôl y digwyddiad i'w canmol am eu gweithredoedd.

Meddai: "Does dim amheuaeth bod y grŵp hwn o ffrindiau wedi achub bywyd dyn, a hoffwn ddiolch o galon iddyn nhw am eu cymorth y noson honno.

"Mae dewrder Tom yn rhedeg i helpu heb feddwl dwywaith, a galwad cyflym Ciaran a Morgan i'r gwasanaethau brys, yn haeddu'r ganmoliaeth fwyaf.

"’Does bosibl ei fod wedi bod yn beth hawdd i'w wneud, ond dylai'r tri fod yn hynod falch o'u gweithredoedd anhunanol."