18 Ion 2018

Cafod triniwr galwadau brys flas go iawn o fywyd ar y rheng flaen pan aeth i leoliad marwolaeth sydyn o fewn 30 munud ar ôl iddo gychwyn ei sifft gyntaf fel Cwnstabl Gwirfoddol.

Mae Richard Demynn yn gweithio yn ystafell reoli Heddlu Dyfed-Powys, gan dderbyn galwadau 101 a 999 gan bobl sydd angen cymorth, a bydd nawr yn mynd i leoliad digwyddiadau fel swyddog gwirfoddol hefyd.

Daeth y gŵr 53 oed yn aelod o’r Heddlu Gwirfoddol yn swyddogol ar ddydd Sul 7 Ionawr, a chychwynnodd ei sifft gyntaf ddeuddydd yn ddiweddarach.

Drwy ei rôl fel triniwr galwadau, roedd y Cwnstabl Gwirfoddol Demynn yn llwyr ymwybodol y gallai unrhyw beth ddigwydd unrhyw bryd, ond nid oedd yn disgwyl cael ei alw i achos o farwolaeth sydyn o fewn hanner awr wedi iddo gyrraedd Gorsaf Heddlu Caerfyrddin.

Dywedodd: “Nid dyna sut oeddwn i wedi dychmygu y byddai fy ngyrfa fel Cwnstabl Gwirfoddol yn cychwyn, ond cefais fy llongyfarch gan fy Rhingyll Gwirfoddol am y ffordd y gwnes ymdrin â’r teulu mewn perthynas ag urddas ac empathi.

“Cadarnhaodd pam yr oeddwn am fod yn Gwnstabl Gwirfoddol, ac roeddwn i’n teimlo’n falch iawn o gael gweithio gyda’r bobl y gweithiais gyda nhw’r noson honno.

“Roedd tri swyddog arall a pharafeddyg, ac roedd pob un ohonynt yn arbennig.”

Yn ddiweddarach yn ei sifft, cynorthwyodd â hebrwng dioddefydd cam-drin domestig i gyfeiriad diogel.

Ar ddyletswydd, mae gan y Cwnstabl Gwirfoddol Demynn yr un pwerau â swyddog cyflogedig. Bydd yn cynnal patrolau ar droed ac mewn cerbyd, ac fe allai gael ei anfon i ddigwyddiadau sy’n amrywio o ymddygiad gwrthgymdeithasol a difrod troseddol i ymosodiadau ac anhrefn cyhoeddus. Yn ogystal, mae ganddo’r pŵer i arestio. Yr unig wahaniaeth rhwng Cwnstabl Gwirfoddol a swyddog cyflogedig yw bod yr amser maen nhw’n rhoi i’r heddlu - o leiaf 16 awr y mis - yn wirfoddol.

Daw’r recriwtiaid gwirfoddol diweddaraf o gefndiroedd amrywiol. Maen nhw’n byw mewn mannau gwahanol ledled ardal Heddlu Dyfed-Powys, ac mae eu hamrediad oedran yn ymestyn dros 35 blynedd. Yr un peth sydd ganddynt mewn cyffredin yw’r awydd i wasanaethu eu cymunedau fel swyddog gwirfoddol.

“Mae’n grŵp o bobl amrywiol iawn o bob cefndir,” meddai’r Cwnstabl Gwirfoddol Demynn.

“Rydw i wedi gwneud llawer o ffrindiau da a fydd yn ffrindiau am oes. Rydyn ni wedi bod trwy’r hyfforddiant hwn gyda’n gilydd ac rydyn ni’n gwybod bod gweddill y grŵp yno i’n cefnogi os oes angen.

“Yn yr un modd, mae’r Cwnstabliaid Gwirfoddol presennol wedi rhoi llawer o gefnogaeth i ni. Maen nhw wedi mynd â ni am daith o gwmpas gorsafoedd, a byddant yn ein paru â swyddog cyflogedig pan fyddwn allan ar ddyletswydd.”

Treuliodd y grŵp o hyfforddeion wyth wythnos gyda’i gilydd mewn sesiynau hyfforddi a oedd yn ymdrin ag agweddau o’r gyfraith, diogelwch swyddogion, rheoli gwrthdaro, a sut i wneud arést.

“Roedd yr hyfforddiant yn ddwys iawn,” meddai’r Cwnstabl Gwirfoddol Demynn cyn ei sifft gyntaf.

“Mae’n rhyfedd ein bod ni’n gweithio am ddau ddiwrnod bob yn ail benwythnos am wyth wythnos tra bod swyddogion heddlu cyflogedig yn gweithio o 9 tan 5 am 32 wythnos pan maen nhw’n hyfforddi.

“Mae’r ochr gorfforol o’r swydd yn waith caled oherwydd rydych chi’n dysgu sut i ddal pobl a’u harestio – ac yng nghefn eich meddwl, rydych chi’n gwybod y gall fod angen i chi wneud hyn go iawn ar unrhyw adeg.

“Rwy’n teimlo balchder mawr wrth wisgo’r lifrai, ac mae’n fy nharo ein bod ni’n mynd i fod yn swyddogion heddlu. Tan nawr, rydyn ni wedi bod yn y gampfa a’r ystafell ddosbarth, ond cyn hir, bydd festiau gwrth-drywanu a chwistrellydd hylif dagrau (PAVA) gyda ni, a fydd yn gwneud ein sefyllfa’n real iawn.

“Mae pobl rwy’n gweithio gyda nhw bob dydd wedi cerdded heibio imi yn fy lifrai a heb sylweddoli pwy ydw i.”

Yn dilyn proses 11 mis a oedd yn cynnwys gwneud cais, cael cyfweliad, derbyn gwiriad fetio a hyfforddiant, yr wythnos hon, o’r diwedd, aeth y Cwnstabl Gwirfoddol Demynn allan ar batrôl, gan gyflawni nod sydd wedi bod yng nghefn ei feddwl ers 30 blynedd.  

“O edrych yn ôl, rwy’n credu fy mod i wedi bod eisiau bod yn swyddog heddlu erioed,” meddai.

“Pan oeddwn i tua 22 neu 23 oed, roeddwn i’n byw yn Llundain ac euthum i un o orsafoedd yr Heddlu Metropolitanaidd. Dywedodd rhywun wrthyf, “Rwyt ti’n gwisgo sbectol, felly byddet ti’n berygl i ti dy hun a dy gydweithwyr’. Dyna oedd yr agwedd bryd hynny.

“30 blynedd yn ddiweddarach, meddyliais ‘Gallaf wneud hyn’ a phenderfynais wneud cais.

“A dyma fi.”

Bydd recriwtio ar gyfer Cwnstabliaid Gwirfoddol Heddlu Dyfed-Powys yn agor yn gynnar ym mis Chwefror. Dilynwch @DPPSpecials ar Twitter, Heddlu Dyfed-Powys ar Facebook, neu galwch heibio i https://www.dyfed-powys.police.uk/cy/join-the-police/special-constables/ am ragor o wybodaeth ynglŷn â gwneud cais.