10 Ion 2020

Mae arweinwyr mewn plismona a diogelu’n dod at ei gilydd heddiw (10 Ion), wrth i Heddlu Dyfed-Powys gynnal digwyddiad ar gyfer rhannu profiadau a dysgu am nifer y digwyddiadau caethwasiaeth modern yn y DU – a gofyn pa un ai a ydym ni’n barod i ymdrin â’r canlyniadau yng Nghymru.   

Er bod deddfwriaeth yn bodoli sy’n hysbysu’r ymateb i gaethwasiaeth modern a’r agenda masnachu pobl, does dim ysgogwr deddfwriaethol sy’n mynnu bod y gymuned hapddigwyddiadau sifil yn cynllunio ar gyfer trasiedïau mawr sy’n ymwneud â’r troseddau hyn.

Mae caethwasiaeth modern a masnachu pobl yn faterion sy’n aml yn achosi pryder i’r heddlu, Llu’r Ffiniau a’r Gwasanaeth Mewnfudo. Mae’r rhai sydd yma heddiw’n meddwl am y rolau ymarferol sydd ganddynt, yn ogystal â’r ymateb dyngarol i ddigwyddiadau sy’n ymwneud â phobl sy’n agored iawn i niwed.  

Dywedodd y Ditectif Brif Arolygydd Anthony Evans, arweinydd Heddlu Dyfed-Powys ar fynd i’r afael â chaethwasiaeth modern:  

“Lle mae asiantaethau’n dod i gysylltiad â dioddefwyr caethwasiaeth modern a masnachu pobl, maen nhw’n aml yn wynebu pobl sydd mewn anobaith, sydd heb ddim heblaw’r dillad sydd amdanynt. 

“Bydd rhai wedi colli eu bywydau wrth fynd ar drywydd addewid am fywyd gwell.

“Nid oes rhaid i ni weithio drwy ein hymateb ymarferol gyda’n gilydd, ond os fedrwn ni, nid yw hi ond yn iawn ein bod ni’n gwneud hynny.”

Bydd y Prif Gwnstabl Mark Collins QPM yn croesawu arbenigwyr o bob cwr o’r DU sydd yn gyfrifol am wahanol elfennau o atal ac ymateb i’r troseddau a drafodir, gan gynnwys arweinydd Cyngor Cenedlaethol Prif Swyddogion yr Heddlu ar Gaethwasiaeth Modern, Masnachu Pobl a Throseddau Mewnfudo Trefnedig, y Prif Gwnstabl Shaun Sawyer QPM (Heddlu Dyfnaint a Chernyw); Stephen Chapman, Cydlynydd Gwrth-gaethwasiaeth a Phennaeth Cydnerthu Llywodraeth Cymru; a Patrick Rees, Cydlynydd Gwasanaethau Brys ar y Cyd Cymru.

Byddant yn archwilio i ganlyniadau ac effeithiau amlasiantaeth digwyddiad caethwasiaeth modern er mwyn nodi unrhyw fylchau posibl neu arfer gorau ar gyfer gwella ymateb i drasiedi caethwasiaeth modern fawr yma yng Nghymru.

Ychwanegodd y Ditectif Brif Arolygydd Anthony Evans:

“Does neb ohonom eisiau gweld digwyddiad ar y raddfa y byddwn ni’n trafod heddiw, ond dylem bob amser gynllunio ar gyfer yr hyn fydd byth yn digwydd gobeithio, fel ein bod ni’n medru darparu’r ymateb gorau pe bai’r gwaethaf yn digwydd. 

“Er ein bod ni’n gweithio’n galed er mwyn adnabod caethwasiaeth modern a mynd i’r afael ag ef pan fyddwn yn cael gwybod amdano, yn aml, mae’n drosedd sy’n cael ei guddio am amser hir, ac yn anffodus, nid yw’n cael ei adnabod hyd nes y bydd rhywun wedi dioddef yn ddifrifol wrth law troseddwyr. Er mwyn ein helpu i fynd i’r afael ag ef, mae pethau y gall aelodau o’n cymunedau gadw llygad allan amdanynt, a rhoi gwybod i ni amdanynt.”

Os ydych chi’n amau caethwasiaeth modern, dyma rai arwyddion i helpu i adnabod dioddefwyr masnachu pobl:

  • Nid oes ganddynt basport na dogfennau adnabod eraill
  • Maent yn swil ac yn gwrthod siarad, neu'n ymddangos yn ofnus i siarad â rhywun mewn awdurdod
  • Nid ydynt yn gallu rhoi manylion llety neu fanylion personol arall, neu maent yn amharod i wneud hynny
  • Maent yn gweithio mewn amryw o leoliadau
  • Mae ganddynt ryddid cyfyngedig i symud
  • Maent yn cyflawni llawer o waith tŷ ac yn anaml iawn yn gadael eu preswylfan
  • Mae eu cyflog yn isel neu nid ydynt yn cael cyflog, neu cânt eu hamddifadu o ran fawr o'u henillion gan rywun arall
  • Cânt eu hebrwng i ble bynnag maent yn mynd a/neu wrth ddychwelyd i'r gwaith a gweithgareddau eraill
  • Maent yn gweithio oriau hir neu gydag ychydig/dim diwrnodau i ffwrdd
  • Maent yn cysgu lle maent yn gweithio
  • Nid oes ganddynt breifatrwydd, gan gysgu mewn lleoedd gorlawn a gaiff eu rhannu
  • Mae mesurau diogelwch ar waith i'w cadw yn y gweithle, er enghraifft, drysau a ffenestri wedi'u cloi
  • Nid ydynt wedi gwisgo'n addas ar gyfer y gwaith maent yn ei wneud, er enghraifft, nid oes ganddynt offer diogelu neu ddillad cynnes.

Os ydych chi’n amau bod caethwasiaeth yn digwydd yn eich ardal chi, rhowch wybod i’r heddlu drwy alw 101. Mewn argyfwng, galwch 999 bob amser, neu galwch y Llinell Gymorth Caethwasiaeth Modern ar 0800 012 1700.