Polisi Camerâu Cerbyd

1. Datganiad Polisi

Defnyddir camerâu cerbyd ledled Heddlu Dyfed-Powys (HDP) gan swyddogion o fewn yr Uned Plismona’r Ffyrdd a’r Uned Cefnogaeth Arfog er mwyn cefnogi erlyniadau ac amddiffyn y gymuned. Mae’r camerâu’n darparu cyfrif tryloyw a chywir o ddigwyddiadau a chysylltiadau.  

Mae’r darnau ffilm yn darparu tystiolaeth weledol a chlywedol i’w defnyddio yn y llys, sy’n golygu y gall troseddwyr gael eu dwyn i gyfiawnder yn gynt. Mae’n gwella’r broses o ymchwilio i gwynion yn erbyn swyddogion a staff ac yn sicrhau atebolrwydd. Bydd swyddogion ond yn recordio os oes angen plismona, ac mae’n gymesur gwneud hynny.

Diben y polisi hwn yw nodi a chyfeirio’r gweithdrefnau a’r protocolau sydd angen ar gyfer gweithredu a lleoli camerâu cerbyd a’r defnydd ohonynt gan swyddogion heddlu ar gyfer casglu tystiolaeth neu gudd-wybodaeth. Mae’r polisi a’r canllawiau cysylltiedig yn sefydlu’r sail gyfreithiol a’r canllawiau ar gyfer defnyddio camerâu cerbyd.

Mae’n berthnasol ar gyfer y canlynol (ond heb fod yn gyfyngedig i hynny): Holl gategorïau gweithwyr Heddlu Dyfed-Powys, pa un ai a ydynt yn staff llawn amser, rhan amser, parhaol, cyfnod penodol, dros dro (gan gynnwys staff asiantaeth, cymdeithion a chontractwyr) neu’n staff sydd ar secondiad a gwirfoddolwyr. Rhaid i unrhyw weithiwr sy’n cael gafael ar asedau ac eiddo’r Heddlu a’u defnyddio roi ystyriaeth ddyledus i gynnwys y polisi hwn.

 

2. Cwmpas y Polisi

Bwriedir y polisi hwn a’r canllawiau cysylltiedig i alluogi swyddogion i gydymffurfio â deddfwriaethau a chanllawiau i gipio tystiolaeth i’w defnyddio mewn gweithdrefnau llys.

Egwyddorion trosfwaol ar gyfer y defnydd gweithredol o gamerâu cerbyd:

 

• Mae camerâu cerbyd yn ffordd ddefnyddiol o recordio tystiolaeth a dangos tryloywder mewn perthynas â chamau gweithredu’r heddlu adeg digwyddiadau, fodd bynnag, dylid ond defnyddio camerâu cerbyd i gadarnhau ac nid cymryd lle tystiolaeth o ffynonellau eraill megis swyddogion heddlu, SCCH neu lygad dystion.

 

• Mae camera cerbyd yn system amlwg, ac ni fydd yn cael ei ddefnyddio ar gyfer recordio cudd.

 

• Rhaid i’r defnydd o gamerâu cerbyd fod yn gymesur ac yn ofynnol ar gyfer y sefyllfa. Bydd y defnydd o gamera cerbyd yn ‘benodol ar gyfer y digwyddiad.’

 

• Rhaid bod defnyddwyr camerâu cerbyd bob amser yn medru cyfiawnhau’r defnydd o’r camera a rhaid bod ganddynt sail gyfreithiol a gwrthrychol ar gyfer ffilmio. Rhaid i hyn fod yn gymesur i’r digwyddiad/gweithgaredd dan sylw.

 

3. Gofynion Cyfreithiol/Polisi a Phwerau

3.1 Polisïau, Protocolau, Arferion neu Gytundebau Gwasanaeth Cysylltiedig

Mewnol:

• Canllaw Gweithdrefn Gweithredu Safonol Camerâu Cerbyd
• Memorandwm Cyd-ddealltwriaeth – Defnydd yr Heddlu o Ffrwyno mewn Sefyllfaoedd Iechyd Meddwl ac Anabledd Dysgu

Polisi Delweddu Digidol:

• Polisi Canllaw / Cyngor yr Uned Gwyliadwriaeth Dechnegol

Allanol:

• Gweithdrefn Gweithredu Safonol Gweithdrefn Ôl-ddigwyddiad
• Canllaw Camerâu Corff 2014 y Coleg Plismona
• Datganiad Cyngor Cenedlaethol Prif Swyddogion yr Heddlu ar y Sefyllfa Blismona Genedlaethol: Defnyddio Camerâu Corff i Recordio Cyswllt Cychwynnol â Dioddefwyr, Tystion a Drwgdybiedigion

 

• Canllawiau Technegol y Swyddfa Gartref ar gyfer Dyfeisiau Camera Corff
• Diogelu Data Camerâu Corff y Swyddfa Gartref
• Datganiad Sefyllfa Swyddfa Annibynnol Ymddygiad yr Heddlu ar Gamerâu Corff

 

• Canllaw i Reoliad Cyffredinol ar Ddiogelu Data’r DU
• Canllawiau’r Comisiynydd Gwybodaeth ar gyfer y sector ffin, heddlu a chyfiawnder troseddol

 

• Cod C PACE – Cod Ymarfer Diwygiedig ar gyfer Cadw, Trin a Chwestiynu Unigolion gan Swyddogion Heddlu

 

• Sicrhau’r Dystiolaeth Orau mewn Gweithdrefnau Troseddol: Canllawiau ar gyfer Cyfweld â Dioddefwyr a Thystion a Chanllawiau ar gyfer Defnyddio Mesurau Arbennig y Weinyddiaeth Gyfiawnder (2011).

 

• Arferion Proffesiynol Awdurdodedig y Coleg Plismona: Plismona’r Ffyrdd; Canllawiau ar gyfer Ymlidiau’r Heddlu
• Gweledigaeth Blismona 2025 Cyngor Cenedlaethol Prif Swyddogion yr Heddlu

 

• Diogelu Data Camerâu Corff y Swyddfa Gartref

 

 

Ceir deddfwriaethau sy’n cwmpasu defnydd yr heddlu o gamerâu yn y Deddfau Seneddol canlynol: 

 

• Rheoliad Cyffredinol ar Ddiogelu Data’r DU

 

• Deddf Diogelu Data 2018 – mae’n cwmpasu prosesu, cadw a rheoli data personol.

 

• Deddf Gweithdrefn ac Ymchwiliadau Troseddol 1996 – mae’n cwmpasu datgelu deunydd mewn achosion troseddol.

 

• Deddf Rhyddid Gwybodaeth 2000 – mae’n cwmpasu hawl unigolion i gael mynediad at wybodaeth wedi’i chofnodi sy’n cael ei dal gan awdurdodau cyhoeddus.

 

• Deddf Hawliau Dynol 1998 – Yn benodol, Erthygl 6 Siarter Hawliau Dynol Ewrop (Hawl i dreial teg) ac Erthygl 86 Siarter Hawliau Dynol Ewrop (Hawl i barch ar gyfer bywyd preifat a theulu)

 

• Deddf Rheoleiddio Pwerau Ymchwilio 2000 – mae’n cwmpasu gwyliadwriaeth gudd ymwthiol neu gyfeiriol.

 

• Deddf yr Heddlu a Thystiolaeth Droseddol 1984 – yn benodol, mewn perthynas ag adnabod (Cod Ch) ac A64 (Pŵer i dynnu ffotograffau heb ganiatâd)

 

• Deddf Cyfiawnder Ieuenctid a Thystiolaeth Droseddol1999

 

Rheoliad 109

 

• Gorchymyn Cerbydau Ffyrdd (Adeiladu a Defnydd) (Cerbydau Heddlu) 2019

 

• Dywed rheoliad 109;

 

Na fydd unrhyw un yn gyrru cerbyd modur, neu’n achosi neu’n caniatáu i gerbyd modur gael ei yrru, ar ffordd os yw’r gyrrwr mewn sefyllfa i weld, yn uniongyrchol neu drwy adlewyrchiad, cyfarpar derbyn teledu neu gyfarpar sinematograffig arall i arddangos unrhyw beth heblaw gwybodaeth

1. Ynghylch cyflwr y cerbyd neu ei offer;

 

1. Ynghylch lleoliad y cerbyd a’r heol y mae wedi’i leoli;

 

1. I gynorthwyo’r gyrrwr i weld y ffordd gyferbyn â’r cerbyd; neu

 

1. ch) Er mwyn cynorthwyo’r gyrrwr i gyrraedd pen ei daith.

 

• Eithriad yr Heddlu i Reoliad 109 Gorchymyn Cerbydau Ffyrdd (Adeiladu a Defnydd) 2019 – Defnyddio Sgriniau Arddangos

 

• Dywed y Gorchymyn Cerbydau Arbennig na fydd swyddogion sy’n gweithio ar ben eu hunain yn medru gweld y sgrin dros 8mya neu gymwysiadau ac eiconau cyfyngu i unrhyw gyflymder dros 8mya.

 

• Er mwyn cydymffurfio â hyn, rhaid i’r gyrrwr sicrhau bod y cymhwysiad ANPR yn cymryd blaenoriaeth ar derfynell data symudol y cerbyd. Bydd y rhaglen Fideo Car yn rhedeg yn y cefndir.

 

• Ni fydd modd gwylio darn ffilm byw pan mae’r cerbyd yn symud, ac ni fydd yn cael ei wylio.

 

4. Dewisiadau a Chynlluniau Wrth Gefn

4.1 Rolau a Chyfrifoldebau/Prosesu   

• Bydd Axon yn darparu’r camerâu; byddant yn cael eu gosod gan yr adran Gwasanaethau Fflyd a bydd cofnod yn cael ei gadw gan yr heddlu o’r camerâu sydd wedi’u gosod mewn cerbydau. Bydd swyddogion o’r Uned Plismona’r Ffyrdd a’r Uned Ymateb Arfog yn sicrhau eu bod yn adrodd am ddifrod i offer cyn gynted â phosibl wrth y Tîm Prosiect a’r adran Gwasanaethau Fflyd. Bydd yr adran Gwasanaethau Fflyd yn newid camerâu sydd wedi torri neu eu difrodi a byddant yn cefnogi defnyddwyr mewn perthynas â materion sy’n ymwneud â’r system swyddfa gefn ac Evidence.com.

 

• Bydd y Tîm Prosiect yn gyswllt allweddol mewn perthynas ag ymholiadau sydd gan ddefnyddwyr ynghylch y defnydd o gamerâu cerbyd. Bydd y Tîm Prosiect yn cefnogi Hyrwyddwyr â dysgu ychwanegol i’w galluogi i gefnogi eu cydweithwyr. Byddant yn darparu unrhyw gyflwyniadau a hyfforddiant allanol sy’n gysylltiedig â chamerâu cerbyd. Byddant yn darparu diweddariadau yn ôl yr angen mewn perthynas ag unrhyw newidiadau o ran deddfwriaethau, offer a pholisïau wrth iddynt godi.

 

• Bydd hyrwyddwyr yn gweithredu fel cymorth ar gyfer eu cydweithwyr mewn perthynas â chamerâu cerbyd. Bydd ganddynt ddealltwriaeth dda o’r camerâu, y system swyddfa gefn a gweithdrefnau ategol i gynghori a chynorthwyo. Ni fydd hyrwyddwyr yn gweithredu fel hyfforddwyr, ond gallant gynorthwyo â mân faterion ymarferol o ddydd i ddydd a chyfeirio at y pwyntiau cyswllt priodol. Bydd hyrwyddwyr yn ymgysylltu â’r Tîm Prosiect mewn perthynas ag unrhyw faterion.

 

• Bydd gan swyddogion o’r Adran Ymchwilio i Droseddau, Ymgynghorwyr Cyn Cyhuddo ac Unedau Cymorth Ymchwilio fynediad at Evidence.com a byddant yn cael eu hyfforddi i ddefnyddio’r system, gan eu galluogi i wylio a rhannu’r darnau ffilm yn ôl yr angen.

 

• Mae’r adran gwasanaethau fflyd yn gyfrifol am gynnal a rheoli’r camerâu.

 

• Mae swyddogion yn gyfrifol am y defnydd cywir o’r camera yn unol â’r polisi a’r canllawiau; maent yn gyfrifol am olygu a rheoli’r delweddau maen nhw’n cipio’n gywir, ac os bydd ffeil achos yn cael ei gyflwyno, maent yn gyfrifol am rannu’r deunydd â’r Gwasanaeth Erlyn y Goron (GEG) perthnasol.

 

• Bydd rolau defnyddwyr Evidence.com fel a ganlyn:

 

• Gweinyddwyr Heddlu Dyfed-Powys
• Technegydd T10 Heddlu Dyfed-Powys
• Arfogwr Heddlu Dyfed-Powys
• Defnyddwyr Camera Heddlu Dyfed-Powys
• Defnyddiwr Camera Diarwybod Dyfed-Powys
• Rheolwr Digwyddiadau’r Heddlu/Rheolwyr Heddlu Dyfed-Powys
• Adran Safonau Proffesiynol Heddlu Dyfed-Powys
• Uned Wrthlygredd Heddlu Dyfed-Powys
• Uned Plismona’r Ffyrdd Heddlu Dyfed-Powys
• Cerbydau Heddlu Dyfed-Powys

 

5. Gweithredu ac Adolygu

Mae’n arfer da cael proses mewn grym sy’n sicrhau yr adolygir pob polisi a chanllaw’n ffurfiol yn rheolaidd, gan ystyried:

• Effeithiolrwydd y dogfennau
• Unrhyw newidiadau i ddeddfwriaethau / Canllawiau’r Swyddfa Gartref
• Heriau i’r polisi
• Unrhyw eitemau aneffeithlon mewn perthynas â’r gweithredu

Bydd y polisi hwn yn cael ei adolygu bob dwy flynedd heblaw bod angen ei adolygu cyn i ddwy flynedd fynd heibio.

Adolygir arferion ac egwyddorion y polisi yn erbyn gallu’r swyddog i ddefnyddio’r camerâu cerbyd a thrwy swyddogion ddim yn camddefnyddio camerâu cerbyd neu’r system. Gellir ymchwilio i’r defnydd priodol o’r camerâu cerbyd a’r system ac adrodd amdano drwy’r swyddogaeth archwilio o fewn y system.

Codir pob diweddariad neu bryder ynghylch camerâu cerbyd yn y Grŵp Prosiect Camerâu Cerbyd, a gynhelir unwaith y mis, a’r Grŵp Strategol TG, a gynhelir bob tri mis. Cyflwynir pob polisi a chanllaw, a dogfennau eraill perthnasol sy’n ymwneud â chamerâu cerbyd, i’r Grŵp Prosiect Camerâu Cerbyd i’w hadolygu gan bawb sy’n bresennol.

Pan fydd prosesau’n cael eu gweithredu, cynhelir proses adolygu er mwyn sefydlu effeithiolrwydd y broses a mesur unrhyw fanteision.

 

COD MOESEG - TYSTYSGRIF GYDYMFFURFIO

Mae'r polisi hwn wedi'i ddrafftio yn unol â'r Coed Moeseg ac fe'i hadolygwyd ar sail ei gynnwys a'r dystiolaeth ategol a bernir ei fod yn cydymffurfio â'r Cod hwnnw a'r egwyddorion sy'n sail iddo.

 

TYSTYSGRIF GYDYMFFURFIO'R DDEDDF HAWLIAU DYNOL

Mae'r polisi hwn wedi'i ddrafftio yn unol â'r Ddeddf Hawliau Dynol ac fe'i hadolygwyd ar sail ei gynnwys a'r dystiolaeth ategol a bernir ei fod yn cydymffurfio â'r Ddeddf honno a'r egwyddorion sy'n sail iddi.

 

ASESIAD O'R EFFAITH AR GYDRADDOLDEB

Mae adran 4 o Ddeddf Cydraddoldeb 2010 yn nodi'r nodweddion gwarchodedig sy'n gymwys i'w gwarchod o dan y Ddeddf fel a ganlyn: Oedran; Anabledd; Ailbennu Rhywedd; Priodas a Phartneriaeth Sifil; Beichiogrwydd a Mamolaeth; Hil; Crefydd neu Gred; Rhyw; Cyfeiriadedd Rhywiol.

Mae dyletswydd cydraddoldeb y sector cyhoeddus yn gosod gofyniad cyfreithiol rhagweithiol ar gyrff cyhoeddus i ystyried, wrth arfer eu swyddogaethau, yr angen i:

• ddileu gwahaniaethu, aflonyddu, erledigaeth, ac unrhyw ymddygiad arall sy'n anghyfreithlon o dan y Ddeddf;
• hyrwyddo cyfle cyfartal rhwng unigolion sy'n rhannu nodwedd warchodedig berthnasol ac unigolion nad ydynt yn ei rhannu;
• meithrin perthnasoedd da rhwng unigolion sy'n rhannu nodwedd warchodedig berthnasol ac unigolion nad ydynt yn ei rhannu.

Mae'r ddyletswydd cydraddoldeb yn berthnasol i'r holl nodweddion gwarchodedig ac eithrio Priodas a Phartneriaeth Sifil: dim ond y ddyletswydd i ystyried yr angen i ddileu gwahaniaethu sy’n berthnasol i’r nodwedd hon.

Mae cynnal asesiad o effaith ar gydraddoldeb yn cynnwys asesu'n systematig effeithiau tebygol neu wirioneddol polisïau ar bobl mewn perthynas â'r holl nodweddion gwarchodedig a nodir uchod.

Dylid cynnal asesiad o effaith ar gydraddoldeb ar unrhyw bolisi sy'n berthnasol i ddyletswydd cydraddoldeb y sector cyhoeddus.

CWBLHAWYD ASESIAD O'R EFFAITH AR GYDRADDOLDEB: Mawrth 2026