Diwrnod Gwasanaethau Brys 2026: Swyddogion arwrol yn derbyn medalau dewrder am achub o dân mewn tŷ

Mae Cwnstabl Taylor Rees a Chwnstabl Guto Dafydd o Gaerfyrddin wedi derbyn medalau dewrder efydd ar ôl achub dynes a oedd yn cysgu o dŷ a oedd ar dân.  

Yn ystod oriau mân y bore ddydd Llun 17 Tachwedd 2025, derbyniodd yr heddlu alwad 999 anghyflawn lle dywedodd y galwr, “Heol Mansel. Heol Mansel Caerfyrddin. Mae’n rhaid ichi fynd yno nawr,” cyn dod â’r alwad i ben.

Eiliadau’n ddiweddarach, derbyniwyd ail alwad gan alwr gwahanol yn dweud ei fod yn poeni am les unigolyn mewn eiddo ar Heol Mansel, Caerfyrddin.

Rhuthrodd swyddogion i’r lleoliad, â’u goleuadau glas yn fflachio. Pan gyrhaeddon nhw, gwelsant dân yn lledaenu’n gyflym ar lawr cyntaf yr eiddo preswyl.

Cyflwynodd yr unigolyn a oedd yn destun pryder ei hun yn ddiogel tu allan i’r eiddo.

 hwythau’n poeni y gallai pobl eraill dal fod yn yr eiddo, aeth Cwnstabl Rees a Chwnstabl Dafydd i mewn i’r adeilad a oedd yn llosgi yn ddi-oed.

Daeth swyddogion o hyd i ddynes ifanc yn cysgu mewn gwely tra bod yr ystafell wely drws nesaf ar dân, ac fe wnaethant ei deffro.  

Ar ôl cael y ddynes ifanc allan o’r eiddo’n ddiogel, ceisiodd Cwnstabl Rees ddiffodd y tân, ond cafodd drafferth anadlu, a sylweddoli bod y mwg yn ormod iddo fynd i’r afael ag ef ar ben ei hun.

Eiliadau ar ôl cyfrif am bob deiliad, ffrwydrodd y ffenestri llofft oherwydd y gwres aruthrol, a syrthiodd darnau o wydr ar y stryd islaw.

Cyrhaeddodd y gwasanaeth tân y lleoliad i reoli’r tân, gan ei ddiffodd yn fuan. Arestiwyd dyn a chafodd ei euogfarnu’n ddiweddarach o gynnau tân yn fwriadol heb boeni p’un a oedd bywyd yn cael ei beryglu ai peidio.

Dioddefodd y ddau swyddog effeithiau anadlu mwg a llosgiadau, ac fe wnaethant dderbyn triniaeth feddygol cyn aros ar ddyletswydd i gwblhau eu sifft.

Derbyniodd Cwnstabl Rees a Chwnstabl Dafydd fedalau dewrder efydd gan y Gymdeithas dros Ddiogelu Bywydau rhag Tân, a gyflwynwyd iddynt gan y Prif Gwnstabl Ifan Charles ym Mhencadlys yr Heddlu.

Cyflwynodd y Prif Gwnstabl Charles gymeradwyaeth Prif Gwnstabl i’r swyddogion am eu gweithredoedd dewr hefyd.

Dywedodd y Prif Gwnstabl Ifan Charles: “Dangosodd Cwnstabl Taylor Rees a Chwnstabl Guto Dafydd ddewrder aruthrol, proffesiynoldeb a thosturi mewn amgylchiadau anodd. Helpodd eu parodrwydd i weithredu’n gyflym a rhoi anghenion eraill yn gyntaf i sicrhau diogelwch a lles aelod bregus o’r cyhoedd.

“Mae eu gweithredoedd yn ein hatgoffa am y gwaith neilltuol sy’n cael ei gyflawni gan swyddogion ar draws ein heddlu bob dydd. Rwy’n falch iawn o’r ddau swyddog ac yn falch o weld eu hymrwymiad a’u hymroddiad yn cael ei gydnabod drwy’r gwobrau a chymeradwyaethau hyn.”

Dywedodd Cwnstabl Guto Dafydd: “Roedd mynychu’r digwyddiad hwn o fewn deufis ar ôl cwblhau fy hyfforddiant yn y dosbarth wir yn agoriad llygad. Rydyn ni’n cael ein paratoi i ymdrin â phob math o senarios yn ystod ein hyfforddiant, ond dydych chi ddim wir yn gwybod beth fyddwch chi’n wynebu tan eich bod chi yno yn y lleoliad. Rwy’n ddiolchgar iawn i Gwnstabl Rees, fy nhiwtor, am arwain ar y digwyddiad hwn, a ddaeth i ganlyniad diogel, diolch byth.”  

Dywedodd Cwnstabl Taylor Rees: “Roedd ein ffocws yn llwyr ar ddiogelu bywydau’r bobl yn yr eiddo a sicrhau bod pawb wedi’u tywys yn ddiogel o’r tŷ cyn y gallai’r sefyllfa waethygu.

“Wrth wynebu amgylchiadau annisgwyl, rwy’n credu’ch bod chi’n dilyn eich greddf ac yn gwneud popeth o fewn eich gallu i gadw pawb yn ddiogel. Braint oedd cael fy nghydnabod ochr yn ochr â Chwnstabl Dafydd yn dilyn y digwyddiad hwn."